۸ اکتبر ۲۰۲۶- بر اساس داده‌های منتشرشده در Journal of the Endocrine Society، بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ که هر شب ۷ ساعت یا بیشتر می‌خوابند، ممکن است با خطر فزاینده‌ای برای ابتلا به نفروپاتی دیابتی (بیماری کلیوی ناشی از دیابت) مواجه باشند.

دکتر تومویو میتا، استادیار غدد، دیابت و متابولیسم در دانشکده پزشکی دانشگاه Juntendoدر توکیو، در یک بیانیه مطبوعاتی گفت: «بیماری کلیوی دیابتی یکی از عوارض عمده دیابت است و در نهایت می‌تواند به نارسایی کلیه و افزایش خطر بیماری‌های قلبی-عروقی منجر شود. خواب بخشی ساده و روزمره از زندگی است؛ بنابراین یافته‌های ما نشان می‌دهد که طول مدت خواب می‌تواند نشانگر مفیدی برای شناسایی افراد مبتلا به دیابت باشد که نیاز به مراقبت دقیق‌تر از سلامت کلیه‌هایشان دارند.»

محققان داده‌های ۶۷۸ بزرگسال ۲۵ تا ۶۹ ساله مبتلا به دیابت نوع ۲ را که به کلینیک‌های سرپایی در سه مؤسسه در ژاپن مراجعه کرده بودند، جمع‌آوری کردند. نفروپاتی دیابتی به عنوان ترکیبِ رخدادِ نخستِ میکروآلبومینوری یا ماکروآلبومینوری، و یا پیشرفت از میکروآلبومینوری در شروع مطالعه به ماکروآلبومینوری در مرحله پیگیری، تعریف شد. بزرگسالان دارای نسبت کراتینین ۳۰ تا ۳۰۰ میلی‌گرم بر گرم، دارای میکروآلبومینوری و کسانی که نسبت کراتینین ۳۰۰ میلی‌گرم بر گرم یا بالاتر داشتند، دارای ماکروآلبومینوری در نظر گرفته شدند. مدت زمان خواب توسط خودِ شرکت‌کنندگان گزارش شد و در ابتدای مطالعه، سال دوم و سال پنجم جمع‌آوری گردید.

در طول میانگین دوره پیگیری ۶ ساله، 31.7 درصد از شرکت‌کنندگان به نفروپاتی دیابتی مبتلا شدند.

شرکت‌کنندگانی که گزارش دادند هر شب ۷ تا کمتر از ۸ ساعت (نسبت خطر [HR] =1.56؛ فاصله اطمینان ۹۵٪، ۰۵/۱1.05تا 2.31) یا حداقل ۸ ساعت (HR =1.92؛ فاصله اطمینان ۹۵٪: 1.15 تا 3.19) می‌خوابند، نسبت به بزرگسالانی که کمتر از ۶ ساعت در شب می‌خوابیدند، در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به نفروپاتی دیابتی بودند (P برای روند = 0.003).

در یک تحلیل زیرگروهی، در میان بزرگسالانی که در ابتدای مطالعه نرموآلبومینوری داشتند، خواب ۸ ساعت یا بیشتر در شب با افزایش خطر نفروپاتی دیابتی مرتبط نبود. اما بزرگسالان مبتلا به میکروآلبومینوری در ابتدای مطالعه که مدت زمان بیشتری می‌خوابیدند، با افزایش خطر نفروپاتی دیابتی مواجه بودند. در یک تحلیل زیرگروهی دیگر که بر اساس سن طبقه‌بندی شده بود، بزرگسالان ۶۵ ساله و مسن‌تر در صورت داشتن خواب طولانی‌تر، خطر بیشتری برای ابتلا به نفروپاتی دیابتی داشتند؛ در حالی که هیچ ارتباطی در بزرگسالان کمتر از ۶۵ سال مشاهده نشد (Pبرای تعامل =0.046).

محققان خاطرنشان کردند که ویژگی‌های جمعیت‌شناختی شرکت‌کنندگان در این مطالعه با سایر پژوهش‌های منتشرشده قبلی تفاوت داشت.

محققان نوشتند: «در مطالعات پیشین، افرادی که خواب طولانی‌تری داشتند معمولاً از  BMIبالاتر و پروفایل‌های متابولیک نامطلوب‌تری برخوردار بودند که این موضوع از مسیرِ با ریشه متابولیک حمایت می‌کرد. در مقابل، در مطالعه ما، شرکت‌کنندگانی که خواب طولانی‌تری داشتند، BMI و سطح  LDLکلسترول پایین‌تری داشتند و سطوح  HbA1cدر گروهی که ۷ تا کمتر از ۸ ساعت می‌خوابیدند، در پایین‌ترین حد بود. این تفاوت نشان می‌دهد که به ویژه در میان شرکت‌کنندگان مسن‌تر، طول مدت خواب بیشتر ممکن است نشان‌دهنده آسیب‌پذیری فیزیولوژیک زمینه‌ای باشد تا مازاد متابولیک[1](metabolic excess).»

دکتر میتا در این بیانیه مطبوعاتی تأکید کرد که این مطالعه مشاهده‌ای بوده و رابطه علّی بین طول مدت خواب و نفروپاتی دیابتی را اثبات نمی‌کند. او گفت: «مهم است که بگوییم یافته‌های ما نشان نمی‌دهد که خواب طولانی مستقیماً باعث بیماری کلیوی می‌شود؛ بلکه خواب طولانی‌تر ممکن است یک نشانگر به‌راحتی قابل‌مشاهده از آسیب‌پذیری زمینه‌ای سلامت فرد باشد.»

منبع:

https://www.healio.com/news/endocrinology/20261008/longer-sleep-duration-linked-to-increased-kidney-disease-risk-in-type-2-diabetes


[1]«مازاد متابولیک» به وضعیتِ بیش‌باریِ سوخت‌وساز بر اثر دریافت کالری بیش از حد (چاقی، چربی خون بالا و مقاومت به انسولین) گفته می‌شود. در مطالعات گذشته این وضعیت عامل خواب طولانی تلقی می‌شد، اما در مطالعه حاضر، خواب زیاد نشانگرِ «آسیب‌پذیری فیزیولوژیک» است، نه لزوماً مازاد متابولیک.